208 Chapter 10 van de ernst van de afwijkende cellen en het type HPV volgt verder onderzoek bij de gynaecoloog. Hier wordt een onderzoek van de baarmoederhals (colposcopie) verricht en meestal biopten (weefselmonsters) afgenomen voor weefselonderzoek (histologie). Eventuele behandeling is afhankelijk van de diagnose (zoals CIN1, CIN2 en CIN3 of baarmoederhalskanker). Ondanks dat het bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker in Nederland effectief is, zijn er verbetermogelijkheden. Er is behoefte aan triage technieken die zowel op uitstrijkjes als op zelfafgenomen materiaal kunnen worden toegepast. Daarnaast is er behoefte aan specifiekere technieken die het aantal onnodige verwijzingen naar de gynaecoloog en overbehandeling kunnen verminderen. Tevens is automatisering een aandachtspunt. Sinds 1 januari 2023 doen de eerste vrouwen die een profylactische HPV-vaccinatie hebben gehad mee aan het bevolkingsonderzoek. Het is aannemelijk dat aanpassing van de screeningsstrategie nodig is voor gevaccineerden. Het gebruik van nieuwe moleculaire biomarkers biedt de mogelijkheid om het bevolkingsonderzoek te verbeteren. Naast een HPV-infectie zijn namelijk DNA veranderingen in de geïnfecteerde cel essentieel voor de ontwikkeling van baarmoederhalskanker. Dit proefschrift richt zich op biomarkers op basis van DNA-methylatie. DNA-methylatie is een voorbeeld van een epigenetische verandering. Bij epigenetische veranderingen draait het niet om veranderingen in het DNA zelf, maar veranderingen rondom het DNA die de functie van genen kunnen beïnvloeden. DNA-methylatie is een voorbeeld van een epigenetische proces. Hierbij worden methylgroepen op het DNA worden geplaatst. Indien dit plaatsvindt bij genen die normaal gesproken de groei van tumoren tegengaan, kan het ertoe leiden dat hun beschermende rol tegen kanker geremd wordt en daarmee de kans op het ontstaan van kanker toeneemt. Toepassing van DNA-methylatiemarkers zou kunnen bijdragen aan een nauwkeurigere screening op baarmoederhalskanker en de ernstige voorloperstadia daarvan, en zou onnodige verwijzingen en overbehandeling kunnen verminderen. In dit proefschrift hebben we de bruikbaarheid van DNA-methylatiemarkers onderzocht als: 1. Triage test voor hrHPV-positieve vrouwen, zowel op uitstrijkjes als zelfafnamen; 2. Tweede triage test voor hrHPV-positieve vrouwen met milde afwijkingen in hun uitstrijkje (ASC-US/LSIL cytologie); 3. In gevaccineerde vrouwen
RkJQdWJsaXNoZXIy MjY0ODMw